Büyük fotoğrafa ve küçük ayrıntılara dair

Büyük fotoğrafın cezbedici hareketi, evimizin karşısındaki badem ağaçlarının bahar neşesini paylaşmaktan mahrum kılıyor bizi.

Stratejilerin, vizyonların ve küresel hesapların gürültülü dünyası, küskün bir çocuğun bir köşede sessizce iç çekişini duyulmaz hale getiriyor.

Büyük fotoğrafı görme merakı ve hırsıyla o kadar meşgulüz ki; o büyük fotoğrafı oluşturan küçük nadide parçaların hayatın hikayesine kattığı unutulmaz ayrıntıları göremiyoruz.

Bir nehrin akışını sadece debi ve havza hesaplarıyla anlamaya çalışanlar için, o nehrin yıllar yılı hemen kıyısındaki yorgun bir söğüt ağacıyla neler konuştuğunu merak etmezler.

Her şeyi egemen sistemin bir dişlisi olarak gören yeni dünya düzeni, o sisteme dahil edemediği bir gülücüğü, bir feryadı, bir damla gözyaşını, bir hayal kırıklığını, akıl ermez bir sevdayı, defalarca düştüğü yerden kalkabilen bir umudu içine alamaz, kendine katamaz.

“Göz, sadece bütünü gördüğünde kördür; ancak parçayı gördüğünde görmeye başlar” diyor William Blake.

Medyatik küresel fotoğraflara hep kurtarıcı pozu verenler, kameranın çekemediği kuytularda insanlık tarihinin en büyük cürümlerini, en ağır zulümlerini işliyor.

Hayat asıl sözünü çoğu zaman büyük manşetlerin altında kalan dipnotlarda, görkemli sahnelerin arkasındaki karanlık kulislerde ve unutulmuş hatıraların satır aralarında söyler.

Geniş açılı merceklerle dünyaya bakarken, odak noktamızı o kadar uzakta seçiyoruz ki, hayatın burnumuzun ucuna kadar sokulan sıcacık nefesini hissedemiyoruz.

Bir medeniyetin büyüklüğünü sadece anıtlarıyla ölçenler asıl hikâyeyi hiçbir zaman anlayamazlar; çünkü o anıtların gölgesinde unutulan nice küçük ama bir o kadar derin hikâyeden habersiz kalırlar.

“Büyük planlar yapanlar, hayatın küçük sürprizlerini her zaman ıskalarlar” diyor Jean-Jacques Rousseau.

Tarihin en büyük trajedileri, hep o ‘büyük fotoğraf’a erişebilmek ve o ‘yüce amaçlar’ı gerçekleştirebilmek adına kurban edilen küçük hayatların sessizliği üzerine inşa edilmiştir.

Penceresinin önünde kuruyup giden sardunyayı dert edinmeyen birinin, dünyanın bir köşesinde söndürülen umutları dert etmesi ne kadar mümkün olabilir?

Ayrıntılar, hayatın bize fısıldadığı gizli şifrelerdir ve biz bu şifreleri çözmek yerine, gürültücü, ezberci ve sığ sloganların içinde boğulmayı tercih ediyoruz.

Sistemin dayattığı steril ve kapsayıcı makro bakış, bizi birbirimize, hikâyelerimizi hikâyelerimize bağlayan duygusal bağları, o küçük ve insani dokunuşları görünmez hale getiriyor.

“Yaşamak aslında birbirinden kopuk yaşantılar arasında bağlantılar kurmaktır. Bir hatırayı diğerine bir fotoğraf albümü değil yaşayan bir insan bağlar” diyor ‘Bizim Büyük Çaresizliğimiz’ isimli kitabında Barış Bıçakçı.

Büyük fotoğrafta kendini bulabilen var mı?

“Her gereğinden fazla büyüttüğümüz şey” dedi beyaz saçlı adam, “bize fazlasıyla gerekli bir çok küçük hayati şeyin üstünü örtüyor!”