Küresel enerji maliyetlerindeki artış nedeniyle doğal gaz faturalarında devletin karşıladığı destek oranı nisan ayında yükselirken, yeni kademeli sistemle sübvansiyon düşük ve orta tüketim grubuna odaklandı. Uygulamayla birlikte yüksek tüketim yapan abonelerde destek oranı sınırlandırılarak kamu kaynaklarının daha dengeli kullanılması hedefleniyor.
Nisan ayı itibarıyla doğal gaz faturalarında yer alan “devlet desteği” tutarındaki artış, enerji maliyetlerindeki yükselişi yeniden gündeme taşıdı. Türkiye’de konut abonelerine yönelik sürdürülen sübvansiyon sistemi kapsamında doğal gazın önemli bir bölümü devlet tarafından karşılanırken, küresel piyasalarda artan doğal gaz fiyatları ve döviz kurundaki yükseliş, BOTAŞ’ın ithalat maliyetlerini yukarı çekti. Bu nedenle vatandaşın ödediği fatura tutarında sınırlı değişiklik görülse de devletin üstlendiği destek tutarı arttı. Faturalarda destek kaleminin yükselmesi, enerji maliyetlerindeki artışın doğrudan tüketiciye yansıtılmaması sayesinde gerçekleşiyor.
KADEMELİ FİYAT DÖNEMİ BAŞLADI
Örneğin şubat ve mart ayında doğal gaz faturalarında yaklaşık yüzde 48 olan devlet desteği oranı, nisan ayı faturalarında ise yüzde 54 seviyesine yükseldi. Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı kaynakları, doğal gazda uygulanan destek mekanizmasının dar gelirli haneleri korumak amacıyla sürdürüldüğünü belirtiyor. Kaynaklar, “Konut abonelerinde doğal gazın maliyetinin önemli bölümünü vatandaşımıza yansıtmıyoruz. Küresel piyasalarda maliyetler artsa da destek uygulamasını sürdürerek haneleri koruyoruz” değerlendirmesinde bulunuyor. Nisan ayında devreye alınan kademeli sistemle düşük ve orta tüketim grubundaki abonelere destek devam ederken, yüksek tüketim yapan abonelerde destek oranı sınırlandırılıyor.
KAYNAKLAR DAHA VERİMLİ KULLANILACAK
Böylece hem sosyal destek mekanizmasının korunması hem de kamu üzerindeki mali yükün dengelenmesi hedefleniyor. Yeni uygulanan kademeli destek modeliyle birlikte doğal gaz sübvansiyonlarının daha etkin ve dengeli hale gelmesi bekleniyor. Düşük ve orta gelir grubundaki hanelerin korunmaya devam edilmesi, enerji maliyetlerindeki küresel dalgalanmalara rağmen vatandaşın bütçesinin desteklenmesini sağlıyor. Böylece sosyal devlet anlayışı güçlenirken, kamu kaynaklarının daha verimli kullanılması için önemli bir adım atılmış oluyor. Uzmanlar, desteklerin ihtiyaç odaklı sürdürülmesinin hem tüketiciyi koruyacağını hem de enerji piyasasında daha sürdürülebilir bir mali yapı oluşturacağını değerlendiriyor.
