İslam dünyasında manevi anlamda büyük bir değere sahip olan Zilhicce ayı, Müslümanlar tarafından heyecanla karşılanıyor. Hac ibadetinin gerçekleştirildiği, Kurban Bayramı'nın içinde yer aldığı bu mübarek ay, fazileti ve bereketiyle öne çıkıyor. Zilhicce'nin gelişiyle birlikte, bu ayda yapılacak ibadetler ve zikirler de vatandaşlar tarafından merak edilip araştırılıyor. Peki, Zilhicce ayında yapılan ibadetler ve zikirler nelerdir? İşte detaylar...
Zilhicce, Hicri takvime göre yılın 12. ve sonuncu ayıdır. Müslüman alemi için önemli olan bu ay hac ibadetlerinin yapıldığı, Kurban Bayramı'nın kutlandığı ay olması sebebiyle büyük önem ve anlam taşır. Arapçada Zilhicce isminin anlamı Hac Sahibi veya "Hac Ayı" anlamına gelir. Peki, Zilhicce ayı ne zaman, ibadet ile zikirleri neler? Zilhicce ayının ilk 10 günü ne yapılmalı, önemi nedir? İşte, tüm detaylar...
ZİLHİCCE AYININ FAZİLETİ NEDİR?
Zilhicce ayı, Hicri takvime göre yılın 12. ve son ayıdır. Zilhicce ayı ayrıca hac ibadetinin yapıldığı ve Kurban bayramının kutlandığı, kurban kestiğimiz aydır.
2025 senesinde Zilhicce ayı, 27 Mayıs Salı’yı 28 Mayıs Çarşamba’ya bağlayan gece başladı.
Diğer mübarek zaman dilimleri gibi Zilhicce ayı da fazileti büyük olan aylardandır. Bu ayı ganimet bilmeli, ibadetle geçirmelidir.
Zilhicce ayı ile ilgili Hadis-i şeriflerde buyruldu ki:
“Hiçbir ibadetin kıymeti, Zilhicce ayının ilk on gününde yapılan ibadetlerin kıymeti gibi olamaz”
“Zilhicce ayının ilk 10 gecesi içinde yapılan her amele, 700 misli sevâp verilir.”
“Zilhiccenin ilk günlerinde tutulan oruç, bir yıl oruç tutmaya, bir gecesini ihyâ etmek de Kadir gecesini ihyâ etmeye bedeldir.”
“Zilhiccenin ilk on günü fazilette bin güne, Arefe Günü ise, on bin güne eşittir.”
“Zilhiccenin ilk 9 günü oruç tutana, Allahü teâlâ, her günü için bir yıllık oruç sevâbı verir.”
“Allahü teâlâ, ibadetler içinde, Zilhiccenin ilk on gününde yapılanları daha çok sever. Bu günlerde tutulan bir gün oruca, bir senelik nafile oruç sevabı verilir. Gecelerinde kılınan namaz, Kadir gecesinde kılınan namaz gibidir. Bu günlerde çok tesbih yani Sübhanallah, tehlil yani Elhamdülillah ve tekbir yani Allahü ekber söyleyiniz!”
“Zilhiccenin ilk 9 gününde oruç tutan, her günü için, helâl mâlından 100 köle âzât etmiş veya Allah yolundaki mücâhidlere 100 at vermiş veya Ka’be’ye kurbân için 100 deve göndermiş gibi sevâba kavuşur.”
“Zilhiccenin onuncu günü Kurban Bayramı günüdür. Her kim, o gün bayram namazından gelip kurbanını boğazlayıncaya kadar bir şey yemeyip, kurbanının böbreklerini yerse ve iki rekat namaz kılsa, o kimsenin kurbanının kanı yere düşmeden, kendi günahı ve ana-babasının günahları, ailesinin ve akrabalarının günahları sevaba çevrilir”
ZİLHİCCE AYININ İLK 10 GÜNÜ NE ZAMAN?
Hicri takvime göre yılın 12. ve son ayı olan Zilhicce ayı bu yıl 17 Mayıs Pazar gününü 18 Mayıs Pazartesi gününe bağlayan gece başlayacak. Yani 2026 yılı, bu yıl 18 Mayıs Pazartesi günü Zilhicce ayının ilk günü olacak. Ayın son günü ise 16 Haziran tarihine denk geliyor. 15 Haziran'ı 16 Haziran'a bağlayan gece Muharrem ayı başlayacak ve Zilhicce ayı sona erecek.
ZİLHİCCE AYI NE ZAMAN?
Hicri takvime göre yılın 12. ve son ayı olan Zilhicce ayı bu yıl 17 Mayıs Pazar gününü 18 Mayıs Pazartesi gününe bağlayan gece başlayacak. Yani 2026 yılı, bu yıl 18 Mayıs Pazartesi günü Zilhicce ayının ilk günü olacak. Ayın son günü ise 16 Haziran tarihine denk geliyor. 15 Haziran'ı 16 Haziran'a bağlayan gece Muharrem ayı başlayacak ve Zilhicce ayı sona erecek.
ZİLHİCCE'NİN İLK 10 GÜNÜNÜN FAZİLETLERİ NELERDİR?
Fecr sûresinin 2. âyetinde geçen "on gece" ile tercih edilen yoruma göre, hac ayı olan Zilhicce'nin ilk on gecesi kastedilmiştir (Râzî, Mefâtîhu'l-ğayb, 31/148). Zilhiccenin ilk on gününün faziletine işaretle, Hz. Peygamber (s.a.s.) "Allah katında şu on günde işlenecek sâlih amelden daha sevimli bir amel yoktur." buyurmuş, sahabîler: "Ey Allah'ın Resûlü! Allah uğrunda yapılacak cihattan da mı üstündür?" diye sormuşlar. Bunun üzerine Resûlullah (s.a.s.); "Evet, Allah yolunda cihat etmekten de. Ancak malını ve canını tehlikeye atarak cihada çıkan, şehit olup dönmeyen kimsenin cihadı başka. (O, bundan üstündür.)" (Ebû Dâvûd, Savm, 61 [2438]; bkz. Buhârî, ʽÎdeyn, 11 [969]) buyurmuştur.
Zilhicce'nin bu on gününün fazileti hac ibadetinin bu ayda yapılmasından kaynaklanmaktadır (İbn Hacer, Feth, 2/459). Zira bu günlerde hac ibadetinin bir kısım menâsiki yapılmakta bir kısmı da (ziyaret tavafı, şeytan taşlama gibi) ardından gelen teşrik günlerinde gerçekleştirilmektedir. Zilhicce ayının dokuzuncu günü olan Kurban Bayramının arefesinde tutulan orucun da çok faziletli olduğu rivâyetlerde zikredilmiştir (Müslim, Sıyâm, 196-197 [1162]).
ZİLHİCCE AYINDA ORUÇ TUTULUR MU?
Zilhicce ayının ilk dokuz gününde oruç tutmak tavsiye edilmiştir. Zilhicce ayının 10. günü kurban bayramının ilk günüdür. Peygamberimizin zilhiccenin ilk dokuz günü oruç tutmayı sürdürdüğü rivayet edildiği için zilhiccenin ilk dokuz gününün, yani kurban bayramından önceki dokuz günün oruçlu geçirilmesi müstehaptır.
Fakat sıkıntıya ve halsizliğe sebep olacağı gerekçesiyle, hacda olanların 9. günü (arefe günü) oruç tutması mekruh görülmüştür. Peygamberimiz arefe gününün faziletine ilişkin olarak "Arefe gününden daha çok Allah'ın cehennem ateşinden insanları âzat ettiği bir gün yoktur" buyurmuş , yine "Arefe günü tutulan orucun bundan önce ve sonra birer yıllık günahları örteceği Allah'tan umulur" dedi i (Müslim, Sıyâm, 196-197) nakledilmiştir.
ZİLHİCCE AYI ZİKİRLERİ İBADETLERİ NELERDİR?
Müfessirlerin çoğunluğu, Fecr sûresinin 2. âyetinde üzerine yemin edilen on gecenin zilhicce ayının ilk on gecesi olduğu görüşündedir (şevkânî, Fethu'l-kadîr, V, 432).
İbn Abbas'ın, "Bilinen günlerde Allah'ın ismini zikretsinler" âyetinde geçen (el-Hac 22/28) "bilinen günler" ifadesini de zilhiccenin ilk on günü veya teşrik günleri diye yorumladığı nakledilir.
Hz. Peygamber'in, "Allah katında ibadet edilecek -sâlih amel işlenecek- günler içinde zilhiccenin ilk on gününden daha hayırlısı yoktur" (Buhârî, ".Îdeyn", 11; Tirmizî, "Savm", 52; Ebû Dâvûd, "Savm", 61);
"Allah katında zilhiccenin ilk on gününde yapılan amellerden daha değerlisi yoktur; bugünlerde tesbihi çok yapın; tahmîdi, tehlîli ve tekbiri çok söyleyin" buyurduğu nakledilir (şevkânî, Neylü'l-ev¹âr, III, 354).
