ABD, milyarlarca dolar harcayarak kurduğu Ortadoğu’daki askeri üslerini koruyamayarak ağır bir güvenlik zaafı sergiledi. İran’ın saldırıları karşısında üslerini boşaltmak zorunda kalan Washington, askerlerini Avrupa dahil, dağınık ve geçici noktalara çekerek sahadaki kontrolünü zayıflattı. Kendi üslerini savunmakta aciz kalan ABD’ye, müttefiklerini de ortada bıraktığı eleştirisi yöneltildi.
İsrail'in yönlendirmesiyle İran'a savaş açan ABD için cephede gelişmeler geçen bir ayın ardından istediği gibi gitmiyor. Savaş, Ortadoğu’daki askeri dengeleri ve küresel ekonomiyi sarsarken sahadaki gerçeklik de hızla değişiyor. Amerikan New York Times gazetesinin ABD’li yetkililere dayandırdığı habere göre İran’ın düzenlediği yoğun füze ve drone saldırıları, bölgedeki Amerikan üslerine ciddi zarar verdi. Trump yönetiminin "askeri zafer" çıkışına rağmen bu saldırıların ardından ABD, bölgedeki askerlerinin önemli bir bölümünü mevcut üslerden çekerek daha dağınık ve geçici alanlara konuşlandırmak zorunda kaldı.
"ALTERNATİF NOKTALARA" KAYDIRILDILAR
Savaşın başlangıcında bölgede yaklaşık 40 bin Amerikan askeri bulunuyordu. Ancak saldırıların şiddetlenmesiyle birlikte bu güçlerin bir kısmı Avrupa’ya kaydırıldı, önemli bir bölümü ise Ortadoğu’da kalmasına rağmen artık geleneksel üslerde değil, alternatif noktalarda görev yapıyor. Bu durum, askeri operasyonların etkinliğini doğrudan etkileyen bir unsur haline geldi. Uzmanlara göre dağınık konuşlanma, koordinasyon ve lojistik açıdan ciddi zorluklar yaratıyor.
BAZI ÜSLER AĞIR HASAR GÖRDÜ
İran’ın misillemesi yalnızca askeri hedeflerle sınırlı kalmadı, elçilikler, enerji altyapıları ve kritik ticaret yolları da hedef alındı. Hürmüz Boğazı’nın büyük ölçüde kapanması, küresel enerji ve ticaret akışını da sekteye uğrattı. İran, üst düzey yetkililerinin öldürülmesine yanıt olarak yüzlerce füze ve insansız hava aracıyla saldırılar düzenledi. Sahadan gelen bilgilere göre ABD’nin kullandığı en az 13 askeri üs ağır hasar gördü. Kuveyt’teki Şuaybe Limanı’nda bir operasyon merkezine yapılan saldırıda 6 asker hayatını kaybederken, Ali Al Salem Hava Üssü ve Camp Buehring’de ciddi yapısal hasar oluştu. Katar’daki Al Udeid Üssü’nde radar sistemleri zarar gördü, Bahreyn’deki 5. Filo karargâhı iletişim altyapısına yönelik saldırılarla karşı karşıya kaldı. Suudi Arabistan’daki Prens Sultan Hava Üssü de hedef alınan noktalar arasında yer aldı.
SİVİLLERİ KALKAN YAPTILAR
Artan risk nedeniyle bazı askerlerin geçici alanlara, hatta sivil yerleşimlere yakın bölgelere taşındığı belirtiliyor. Bu aynı zamanda ABD'nin askerleri için sivilleri kalkan yaptığı değerlendirmesine neden oldu. İran Devrim Muhafızları ise bölge halkına çağrıda bulunarak Amerikan askerlerinin bulunduğu yerlerin bildirilmesini istedi.
Başta Körfez bölgesi olmak üzere Arap ülkelerindeki üslerini koruyamayan ve boşaltmak zorunda kalan ABD, yoğun eleştirilerle karşı karşıya. Washington'ın değil müttefiklerini kendini korumaktan dahi aciz olduğu belirtilirken, ABD'nin "güvenlik şemsiyesi" için her yıl milyarlarca dolar harcayan Körfez ülkelerinin İran karşısında kaderleri ile başbaşa bırakıldığı değerlendirmeleri yapıldı.
HAVA SALDIRILARI DAHİ AVRUPA'DAN
Amerikan Wall Street Journal gazetesi, Amerikan ordusunun hava saldırılarını ve istihbarat faaliyetlerinin de Avrupa'dan gerçekleştirildiğini hafta başında yazmıştı. Buna göre, Amerikan bombardıman ve yakıt ikmal uçakları başta İngiltere ve Almanya olmak üzere Yunanistan, İtalya ve birkaç Avrupa ülkesindeki üsleri kullanarak İran'a saldırı gerçekleştiriyor. Yine ABD donanmasının iki uçak gemisi Gerald R. Ford ve Abraham Lincoln uçak gemileri de savaş bölgesinden çıkmak zorunda kaldı.
