Kritik altyapıları hedef alan siber tehditlere karşı yeni adım geliyor. AK Parti'nin hazırladığı yeni kanun teklifiyle internet altyapısı ve alan adlarının yönetimi Siber Güvenlik Başkanlığı çatısı altında birleştirilecek. Dağınık yapının tek merkezde toplanmasıyla dijital tehditlere karşı daha güçlü bir savunma hedefleniyor.
İlk kez ehliyet alanların, belgeyi teslim aldıkları tarihten itibaren 2 yıl süren aday sürücülük döneminde uyması gereken kurallar kanunla netleştiriliyor. Alkol sınırının aşılması ve ağır trafik ihlalleri ehliyet iptal nedeni olacak.
AK Parti'nin Meclis'e sunduğu 30 maddelik torba teklifinde emekli maaşı düzenlemesi dışında siber güvenlikten turizme, trafikten kamu alımlarına kadar birçok alanda önemli değişikliklere gidildi. Teklifle Siber Güvenlik Başkanlığı'nın yetkileri genişletilirken, turizm tesislerine sigorta primi desteği sağlanacak, aday sürücüler için alkol ve ağır trafik ihlallerine ilişkin ehliyet iptali şartları kanuna işlenecek.
SİBER GÜVENLİKTE YETKİLERİ ARTIRILIYOR
Teklifin en dikkat çeken başlıklarından biri Siber Güvenlik Başkanlığı oldu. Düzenlemeyle internet alan adlarının yönetimi, iletişimin tespiti ve analizi gibi siber güvenliğin temel bileşenlerine ilişkin yetkiler Başkanlık çatısı altında toplanacak. Mevcut veri merkezi, internet altyapıları ve insan kaynağının da Başkanlığa devredilmesiyle dağınık yapı ortadan kaldırılacak. Böylece kritik altyapılara yönelik tehditlere karşı daha hızlı ve bütüncül müdahale edilmesi hedefleniyor.
Teklif ayrıca, Siber Güvenlik Kanunu kapsamındaki görev ve yükümlülükleri yerine getirmeyenlere idari para cezası uygulanmasını, verilen idari yaptırımlara karşı idare mahkemesinde dava açılabilmesini ve Polis Vazife ve Salahiyet Kanunu, İnternet Ortamında Yapılan Yayınların Düzenlenmesi Hakkında Kanun ile Elektronik Haberleşme Kanunu'nda da uyum düzenlemeleri yapılmasını öngörüyor. Geçiş sürecinde mevcut veri merkezleri, internet altyapıları ve personelin Başkanlığa devriyle ilgili hukuki çerçeve de oluşturuluyor.
ADAY SÜRÜCÜLERE ALKOL VE AĞIR İHLAL DÜZENLEMESİ
Teklifle Anayasa Mahkemesi'nin iptal kararı doğrultusunda aday sürücülere ilişkin ehliyet iptal şartları doğrudan Karayolları Trafik Kanunu'na yazılıyor. Buna göre; 75 ceza puanının aşılması, 0,20 promilin üzerinde alkollü araç kullanılması, belirli trafik ihlallerinin üç kez tekrarlanması, aday sürücü belgesinin iptal nedenleri arasında açık şekilde yer alacak. Bunun yanında drift atma ve makas atma gibi trafik güvenliğini ağır biçimde tehlikeye düşüren ve normal sürücüler için sürücü belgesinin geçici geri alınmasını gerektiren ihlaller de aday sürücüler açısından ehliyet iptal sebebi olacak. Böylece caydırıcılığın artırılması amaçlanıyor.
TURİZM TESİSLERİNE PRİM DESTEĞİ
Turizm sektöründe istihdamın korunması amacıyla yeni bir sigorta primi destek mekanizması kuruluyor. Kültür ve Turizm Bakanlığı belgeli konaklama tesislerine, 2026 yılı Mayıs-Aralık döneminde, iş yerinden bildirilen sigortalıların prim gün sayısı üzerinden günlük 116,67 TL destek verilecek. Aylık karşılığı yaklaşık 3 bin 500 TL olan destek mahsup yöntemiyle uygulanacak. Destek yalnızca tesislerin faaliyette bulunduğu dönemlerle sınırlı olacak. Böylece sezon dışında kapalı bulunan işletmelerin destekten yararlanmasının önüne geçilecek.
İMALAT SANAYİNE DESTEK 2028'E UZATILIYOR
İmalat sanayinde istihdamı korumaya yönelik İşsizlik Sigortası Fonu kaynaklı sektörel teşvik programlarının süresi iki yıl daha uzatılıyor. Normalde 2026 sonunda sona erecek destekler, 31 Aralık 2028'e kadar devam edecek. Düzenlemeyle üretim, nitelikli istihdam ve sanayi yatırımlarının desteklenmesi hedefleniyor.
HAVACILIKTA ULUSLARARASI UYUM
Teklifle Türk Sivil Havacılık Kanunu'nda da değişikliğe gidiliyor. Arama-kurtarma hükümleri genişletilerek yalnızca kazaya uğrayan hava araçları değil, uçak kaçırma, bomba ihbarı gibi "zor durumda kalan" hava araçları ile yolculara sunulacak acil yardım hizmetleri de açık biçimde düzenleniyor. Ayrıca "önleme talimatlarına uyma ve inme mecburiyeti" başlığı yeniden düzenleniyor. Türk tescilli hava araçlarının yabancı ülkelerin hava sahasında verilen önleme ve iniş talimatlarına uyma yükümlülüğü de kanunda açıkça yer alacak. Sivil havacılık alanındaki idari para cezaları ise tüzel kişiler açısından beş katına kadar uygulanabilecek.
KAMU ALIMLARINDA "POZİTİF MÜTEKABİLİYET"
Kamu İhale Kanunu'nda yapılacak değişiklikle "pozitif mütekabiliyet" ilkesi getiriliyor. Cumhurbaşkanı, uluslararası anlaşmalar ve ülke menfaatlerinin gerektirdiği durumlarda Avrupa Birliği ülkelerinde yerleşik isteklilere veya AB menşeli ürünlere yönelik karşılıklılık esasına göre ülke ve ürün bazında kısmen ya da tamamen farklı uygulamalar yapabilecek. Düzenleme ile yerli üretici ve yerli isteklilerin uluslararası rekabet gücünün artırılması hedefleniyor.
DİJİTAL PLATFORMLARDAN SİNEMAYA KATKI
Koşullu erişim sağlayan medya hizmet sağlayıcıları ile internet platform işletmecilerinin yıllık net satışlarının yüzde 2'si, sinema desteklerinde kullanılmak üzere Kültür ve Turizm Bakanlığı döner sermayesine aktarılacak. Ayrıca kültür varlıklarının korunmasına ilişkin bazı başvurulardan hizmet bedeli alınabilecek, bu gelirler de döner sermayeye aktarılacak.
PTT PERSONELİ İÇİN YENİ İSTİHDAM MODELİ
Teklifle PTT'nin temel personel rejimi yeniden düzenleniyor. Yeni sistemde "idari hizmet sözleşmesi" modeli getiriliyor. Mevcut personelin kazanılmış hakları korunacak, isteyen personele yeni statüye geçiş hakkı tanınacak. Geçemeyen veya geçmek istemeyen personelin ise diğer kamu kurumlarına nakledilmesine ilişkin esaslar belirleniyor.
DİĞER DÜZENLEMELER
Teklifte ayrıca; kamu üst kademe yöneticisi olmayan daire başkanı ve dengi kadrolara atanabilmek için aranan hizmet süresi 5 yıldan 10 yıla çıkarılıyor. SGK'ya merkezi bütçeden yapılan transfer kalemleri sadeleştiriliyor. Özel öğretim kurumlarında Anayasa Mahkemesi kararına uyum sağlanarak idari para cezalarında tekerrür süreleri 4 ve 5 yıl olarak yeniden düzenleniyor. Türk vatandaşı öğrenci kabul eden milletlerarası özel okullara aykırı uygulamalar halinde ağır idari para cezası ve ruhsat iptali yaptırımı getiriliyor. Öğretmenlik Mesleği Kanunu'na uyum kapsamında özel öğretim kurumlarında görev alacak öğretmen ve yöneticilere ilişkin şartlar yeniden belirleniyor.
