https://img.piri.net/resim/imagecrop/2018/05/04/02/04/resized_208ff-3e42d2931.jpg
Dinamo Tiflis, hem milli gurur hem de kimlik meselesiydi.
13:29, 04/05/2018, CumaG: Güncelleme: 14:04, 04/05/2018, Cuma

Herkes futbol takımı sanıyordu

Dinamo Tiflis, Sovyet Gürcistan için sadece bir futbol takımı değildi. Gündüzleri maça çıkan takımda geceleri ise gizli polis örgütü için suçluları gözaltına alan futbolcuları vardı. Gürcistan bağımıszlığını ilan ettiğinde Dinamo Tiflis bir futbol takımından fazlasıydı.

Her kesimden insanın futbolla ilgilenmesini sağlayan takımdakilerden birisi de Lavrenti Beriya'ydı. Tarih Beriya'yı on binlerce Sovyet vatandaşı için hapis cezası veren gizli polis şefi olarak anlattı. Takım kurulduğunda 26 yaşında olan Beriya, futbol da oynadı.
Her kesimden insanın futbolla ilgilenmesini sağlayan takımdakilerden birisi de Lavrenti Beriya'ydı. Tarih Beriya'yı on binlerce Sovyet vatandaşı için hapis cezası veren gizli polis şefi olarak anlattı. Takım kurulduğunda 26 yaşında olan Beriya, futbol da oynadı.
1928 yılında Gürcistan Güvenlik Servisi'nin kilit ismi oldu. Tarihi belgelere göre Beriya, Dinamo Tiflis'i de NKVD adlı İçişleri Halk Komiserliği'nin bir teşkilatı haline getirdi. Dinamo'nun başında NKVD subayları bulunuyordu. Ekip teknik ve mali görüşmeler yapıyordu.
1928 yılında Gürcistan Güvenlik Servisi'nin kilit ismi oldu. Tarihi belgelere göre Beriya, Dinamo Tiflis'i de NKVD adlı İçişleri Halk Komiserliği'nin bir teşkilatı haline getirdi. Dinamo'nun başında NKVD subayları bulunuyordu. Ekip teknik ve mali görüşmeler yapıyordu.
Sovyetler Birliği için çok önemliydi. Her takım ya devlet kontrolüne ya da bir partiye tabiydi. Bu şekilde futbolcular bedava konut gibi imkanlara sahip oluyordu ve maaş almıyordu.
Sovyetler Birliği için çok önemliydi. Her takım ya devlet kontrolüne ya da bir partiye tabiydi. Bu şekilde futbolcular bedava konut gibi imkanlara sahip oluyordu ve maaş almıyordu.
Bu sürede KGB arşivlerine göre Beriya döneminde Gürcistan'dan sadece 1937-1938 yılları arasında 25 bin 430 kişi tutuklandı, 14 bin 500 kişi kamplara gönderildi, 10 bin 930 kişi de idam edildi.
Bu sürede KGB arşivlerine göre Beriya döneminde Gürcistan'dan sadece 1937-1938 yılları arasında 25 bin 430 kişi tutuklandı, 14 bin 500 kişi kamplara gönderildi, 10 bin 930 kişi de idam edildi.
Dinamo Tiflis ile ilgili kararlar, NKVD binasında alınıyordu ve Gizli Polis Şefi Sergo Goglidze kontrolünde yürütülen toplantılarda alınıyordu.
Dinamo Tiflis ile ilgili kararlar, NKVD binasında alınıyordu ve Gizli Polis Şefi Sergo Goglidze kontrolünde yürütülen toplantılarda alınıyordu.
Gündüzleri takım formasını giyen futbolcular ise geceleri NKVD casusuydu. 1937'de Dinamo'nun kaptanı olan Ermeni asıllı Mikhail Aslamazov tutuklandı. İddiaya göre Aslamazov, Tiflis'teki NKVD binasının penceresinden atlayarak öldü.
Gündüzleri takım formasını giyen futbolcular ise geceleri NKVD casusuydu. 1937'de Dinamo'nun kaptanı olan Ermeni asıllı Mikhail Aslamazov tutuklandı. İddiaya göre Aslamazov, Tiflis'teki NKVD binasının penceresinden atlayarak öldü.
Bir başka Tiflis oyuncusu Levan Abashidze de tutuklandı ve 30 yaşındayken idam edilmişti. Her iki futbolcunun da neden tutuklandığı belli değildi. Her iki oyuncu da Dinamo Tiflis'ten ayrılmış ve futbolu bırakmışlardı.
Bir başka Tiflis oyuncusu Levan Abashidze de tutuklandı ve 30 yaşındayken idam edilmişti. Her iki futbolcunun da neden tutuklandığı belli değildi. Her iki oyuncu da Dinamo Tiflis'ten ayrılmış ve futbolu bırakmışlardı.
Beriya ilginç kararlar veriyordu. Takımın teknik direktörü Grigol Pachuila'yı NKVD'nin Karadeniz-Abhazya bölgesinde görevlendirdi. 1950'lerde Dinamo'ya iyi oyuncular transfer etmek isteyen NKVD subayları, Kirila Sovetov takımının futbolcusu Misha Jojua'yı kaçırarak zorla transfer etti.
Beriya ilginç kararlar veriyordu. Takımın teknik direktörü Grigol Pachuila'yı NKVD'nin Karadeniz-Abhazya bölgesinde görevlendirdi. 1950'lerde Dinamo'ya iyi oyuncular transfer etmek isteyen NKVD subayları, Kirila Sovetov takımının futbolcusu Misha Jojua'yı kaçırarak zorla transfer etti.
1953 yılı, Dinamo Tiflis'in tarihindeki en çok dikkat çektiği sezon oldu. Stalin'in doğduğu yerin takımıydı Dinamo Tiflis, buna rağmen Stalin'in ölümüne kadar şampiyonluk kazanamadı. Tam da o yıl yani Stalin'in öldüğü yıl şampiyonluğa çok yakındı.
1953 yılı, Dinamo Tiflis'in tarihindeki en çok dikkat çektiği sezon oldu. Stalin'in doğduğu yerin takımıydı Dinamo Tiflis, buna rağmen Stalin'in ölümüne kadar şampiyonluk kazanamadı. Tam da o yıl yani Stalin'in öldüğü yıl şampiyonluğa çok yakındı.
Gürcü Tarihçi Demiko Loladze, o dönem Stalin'in yerine geçen Nikita Kruşçev'in 'Dinamo Tiflis'in şampiyon olmasının önlenmesi kararı aldığını belirtti. Kruşçev, Dinamo Tiflis'in Stalin kimliğini temsil ettiğini biliyordu ve onu önünde bir engel görüyordu. Bu siyasetin futbol işlerine burnunu ne ilk ne de son sokuşuydu şüphesiz. Ancak Gürcüler efsaneleşen takımlarının engellenişini unutamıyor.
Gürcü Tarihçi Demiko Loladze, o dönem Stalin'in yerine geçen Nikita Kruşçev'in 'Dinamo Tiflis'in şampiyon olmasının önlenmesi kararı aldığını belirtti. Kruşçev, Dinamo Tiflis'in Stalin kimliğini temsil ettiğini biliyordu ve onu önünde bir engel görüyordu. Bu siyasetin futbol işlerine burnunu ne ilk ne de son sokuşuydu şüphesiz. Ancak Gürcüler efsaneleşen takımlarının engellenişini unutamıyor.
O sezon 53. lig sezonuydu. 12 takımla başlayan lig 11 takımla tamamlandı. Ligde Gürcüleri temsil eden tek takım Dinamo Tiflis'ti. Çoğunluk Rus takımlarından oluşuyordu. 2 Ukrayna 1 de Litvanya takımı vardı. O dönem takımın santrforu olan Mijail Dzhodzhua "Harika bir takımımız vardı. Atak futbol oynuyorduk, teknik gücümüz yüksekti." dedi. Sovyet Gizli Polisi şefi olan Lavrenti Beriya'nın bir Dinamo Tiflis taraftarı olduğu biliniyordu. Takım, Gizli Polis'in takımı kabul ediliyordu.
O sezon 53. lig sezonuydu. 12 takımla başlayan lig 11 takımla tamamlandı. Ligde Gürcüleri temsil eden tek takım Dinamo Tiflis'ti. Çoğunluk Rus takımlarından oluşuyordu. 2 Ukrayna 1 de Litvanya takımı vardı. O dönem takımın santrforu olan Mijail Dzhodzhua "Harika bir takımımız vardı. Atak futbol oynuyorduk, teknik gücümüz yüksekti." dedi.
Sovyet Gizli Polisi şefi olan Lavrenti Beriya'nın bir Dinamo Tiflis taraftarı olduğu biliniyordu. Takım, Gizli Polis'in takımı kabul ediliyordu.
Dinamo Tiflis 1936 yılında ilk kez Sovyet Ligi'ne katılmıştı. 53. Lig sezonunda ilk kez şampiyon olmaya çok yaklaşmıştı. Torpedo'yu Moskova'da 2-1 mağlup ettiler. Arkalarındaki Spartak'la 2 puan fark vardı. Spartak yenilir ya da berabere kalırsa Dinamo Tiflis şampiyon olacaktı. Ancak Torpedo Moskova taraftarları hakemin kararından memnun değildi. Penaltı tartışmalıydı, Dinamo'nun öbür golü de onlara göre açıkça ofsayttı.
Dinamo Tiflis 1936 yılında ilk kez Sovyet Ligi'ne katılmıştı. 53. Lig sezonunda ilk kez şampiyon olmaya çok yaklaşmıştı. Torpedo'yu Moskova'da 2-1 mağlup ettiler. Arkalarındaki Spartak'la 2 puan fark vardı. Spartak yenilir ya da berabere kalırsa Dinamo Tiflis şampiyon olacaktı. Ancak Torpedo Moskova taraftarları hakemin kararından memnun değildi. Penaltı tartışmalıydı, Dinamo'nun öbür golü de onlara göre açıkça ofsayttı.
Tepki gösteren 25 bin taraftar sahaya indi, oyuncular ve hakemler soyunma odasına saklandı. Torpedo Moskova kulübü resmi bir protesto mesajı yayınladı ve bu Sovietski Sport'un manşetinde yer aldı. Bu nedenle maç iptal edildi ve yeniden oynanmasına karar verildi. Gerekçe olarak da hakem hataları ve çıkan olaylar gösterildi. Karar Dinamo Tiflis oyuncularını psikolojik açıdan yıkmıştı. Gözyaşları içinde kaldılar, Kremlin'in politik kararı sonrası yıkılmışlardı, tekrar maçını kazanmalarının artık imkanı yoktu. Tekrarlanan maçı bu kez Torpedo 4-1 kazandı. Şampiyonluk Gürcü takımının elinden kayıp gitti.
Tepki gösteren 25 bin taraftar sahaya indi, oyuncular ve hakemler soyunma odasına saklandı.
Torpedo Moskova kulübü resmi bir protesto mesajı yayınladı ve bu Sovietski Sport'un manşetinde yer aldı. Bu nedenle maç iptal edildi ve yeniden oynanmasına karar verildi. Gerekçe olarak da hakem hataları ve çıkan olaylar gösterildi. Karar Dinamo Tiflis oyuncularını psikolojik açıdan yıkmıştı. Gözyaşları içinde kaldılar, Kremlin'in politik kararı sonrası yıkılmışlardı, tekrar maçını kazanmalarının artık imkanı yoktu. Tekrarlanan maçı bu kez Torpedo 4-1 kazandı. Şampiyonluk Gürcü takımının elinden kayıp gitti.
Maç boyunca Torpedo taraftarları Tiflis ekibine 'Berievtski' yani 'Beriata'lar' diye bağırmıştı. Lavrenti Beriya'nın yarattığı korkudan Dinamo Tiflis'i sorumlu tutuyorlardı. Lopadze 'Ruslar, Stalin ve Beriya'dan rövanşı almış oldular' diyor. Lopadze tekrar maçının Moskovalı hakemi Nikola Latishev'in Dinamo Tiflis Teknik Direktörü'ne 'Bu maçı asla kazanamayacaksınız' dediğini söylüyor.
Maç boyunca Torpedo taraftarları Tiflis ekibine 'Berievtski' yani 'Beriata'lar' diye bağırmıştı. Lavrenti Beriya'nın yarattığı korkudan Dinamo Tiflis'i sorumlu tutuyorlardı. Lopadze 'Ruslar, Stalin ve Beriya'dan rövanşı almış oldular' diyor. Lopadze tekrar maçının Moskovalı hakemi Nikola Latishev'in Dinamo Tiflis Teknik Direktörü'ne 'Bu maçı asla kazanamayacaksınız' dediğini söylüyor.
Şampiyon ise Zenit Samara'yı 1-0 yenen Spartak Moskova olurken Dinamo Tiflis ikincilikle yetindi. Torpedo Moskova ise üçüncü oldu. Dinamo Tiflisli oyuncular maçın tekrarlanması kararı verildiğinde şampiyonluğun Spartak Moskova'ya gideceğini anlamıştı.
Şampiyon ise Zenit Samara'yı 1-0 yenen Spartak Moskova olurken Dinamo Tiflis ikincilikle yetindi. Torpedo Moskova ise üçüncü oldu. Dinamo Tiflisli oyuncular maçın tekrarlanması kararı verildiğinde şampiyonluğun Spartak Moskova'ya gideceğini anlamıştı.
Gürcistan 1991'de bağımsızlığına kavuştuğunda Gürcü halkı Dinamo Tiflis'in NKVD tarafından yıllarca yönetildiğini biliyordu. Buna rağmen Tiflis'i tutmaya devam ettiler. 1981'de Avrupa kupası kazandıkları için takımı ve futbolcuları affetmişlerdi.
Gürcistan 1991'de bağımsızlığına kavuştuğunda Gürcü halkı Dinamo Tiflis'in NKVD tarafından yıllarca yönetildiğini biliyordu. Buna rağmen Tiflis'i tutmaya devam ettiler. 1981'de Avrupa kupası kazandıkları için takımı ve futbolcuları affetmişlerdi.
14 Ekim 1964'te yapılan Merkez Komitesi toplantısında, Kruşçev ileri yaşı ve bozulan sağlığı sebebiyle Komünist Parti genel sekreterliğinden istifa ettiğini açıkladı. Dinamo Tiflis de Sovyet liginde ilk şampiyonluğunu ancak Kruşçev'in istifasının üzerinden 1 ay geçtikten sonra 1964 yılında kazandı. Daha sonra 1978'de ikinci şampiyonluk geldi.

14 Ekim 1964'te yapılan Merkez Komitesi toplantısında, Kruşçev ileri yaşı ve bozulan sağlığı sebebiyle Komünist Parti genel sekreterliğinden istifa ettiğini açıkladı. Dinamo Tiflis de Sovyet liginde ilk şampiyonluğunu ancak Kruşçev'in istifasının üzerinden 1 ay geçtikten sonra 1964 yılında kazandı. Daha sonra 1978'de ikinci şampiyonluk geldi.
.
.
.
.
.
.
Yorumlar
Avatar

Sitemizde paylaştığınız yorumlar, diğer kullanıcılar için değerli bir kaynaktır. Lütfen farklı görüşlere ve diğer kullanıcılara saygılı olun. Kaba, saldırgan, aşağılayıcı veya ayrımcı ifadeler kullanmaktan kaçının.

Sayfa Sonu
Türkiye’nin Birikimi. Uluslararası Medya Grubu.

Türkiye’nin gündemini belirleyen haber kaynağına hoş geldiniz! Tarafsız, dinamik ve derinlemesine habercilik anlayışıyla Yeni Şafak, okuyucularına güncel gelişmelerin ötesinde bir deneyim sunuyor. Siyaset ve ekonomiden kültür-sanat ve spor dünyasına kadar geniş bir yelpazede sunduğu haberlerle, hem Türkiye’de hem de dünyada neler olup bittiğini anında öğrenin. Dijital platformlarıyla her an, her yerden en doğru bilgiye ulaşın; Yeni Şafak’la gündemi yakalayın!

Sosyal medyada bizi takip edin
Mobil Uygulamaları indirin

Gündemi cebinizde taşıyın! Yeni Şafak’ın mobil uygulamalarıyla, en güncel haberlere anında ulaşın. Siyasetten ekonomiye, spordan kültür-sanat dünyasına kadar geniş bir içerik yelpazesi parmaklarınızın ucunda! Hem iOS, hem Android hem de Huawei cihazlarınızda kolayca indirerek, günün her anında en doğru bilgiye hızlıca erişin. Hemen indirin, dünyadaki gelişmeleri kaçırmayın!

Kategoriler
Albayrak Medya

Maltepe Mah. Fetih Cad. No:6 34010 Zeytinburnu/İstanbul, Türkiyeiletisim@yenisafak.com+90 212 467 6515

YASAL UYARI

BIST isim ve logosu 'Koruma Marka Belgesi' altında korunmakta olup izinsiz kullanılamaz, iktibas edilemez, değiştirilemez. BIST ismi altında açıklanan tüm bilgilerin telif hakları tamamen BIST'e ait olup, tekrar yayınlanamaz. Piyasa verileri iDealdata Finansal Teknolojiler A.Ş. tarafından sağlanmaktadır. BİST hisse verileri 15 dakika gecikmelidir.

Tüm hakları saklıdır © Net Medya 2026