Güvenli liman olarak bilinen altında sular giderek ısınıyor. Orta Doğu'da patlak veren sıcak çatışmalar ve ufukta beliren faiz fırtınası, altın yatırımcısının en çok güvendiği o kritik kaleyi yıktı. Kurumsal yatırımcıların piyasalardaki pusulası olarak kabul edilen 200 günlük hareketli ortalamanın aşağı yönlü kırılması, panik satışlarını tetikleyerek adeta soğuk duş etkisine neden oldu. Gözler şimdi, peş peşe gelen sert kayıpların ardından uzmanlardan gelecek açıklamalara kilitlenirken, dünyaca ünlü bir dev bankadan gelen çarpıcı uyarı tablonun seyrini tamamen değiştirecek cinsten.
Orta Doğu'da giderek tırmanan ABD-İran gerilimi ve ABD Merkez Bankası'nın (Fed) faiz artırımlarına devam edeceği yönündeki güçlü beklentiler, altın fiyatlarını son 11 haftanın en düşük seviyesine çekti. Yaşanan bu sarsıntıyla birlikte spot altın güne sert bir düşüşle başlayarak 4.173,15 dolara kadar geriledi ve dünkü kapanışa kıyasla yüzde 2,03'lük kayıpla 4.174 dolar bandında işlem görmeye başladı. Küresel çaptaki bu ivme kaybı yurt içine de yansırken, gram altın da aynı oranda değer kaybederek 6.190 TL seviyesine çekildi.
Jeopolitik riskler ve tırmanan enflasyon endişesi
ABD'nin düşürülen bir askeri helikoptere misilleme olarak İran'a yönelik düzenlediği saldırılar, bölgedeki kırılgan ateşkes zeminini sarsarken savaşı sonlandırma çabalarına da ağır bir darbe vurdu. Yaşanan son sıcak çatışmalar, küresel enerji sevkiyatının can damarı konumundaki Hürmüz Boğazı'nın neredeyse tamamen kapanma riskini bir kez daha gündeme taşıdı.
Bu jeopolitik risklerin tetiklemesiyle petrol fiyatlarında yaşanan yüzde 1'lik artış ise enflasyon endişelerini yeniden alevlendirdi. Ortaya çıkan bu tablo, piyasalarda yüksek faiz ortamının öngörülenden daha uzun süre hayatımızda kalacağı beklentisini pekiştirdi.
Güçlü dolar ve Fed'in şahin beklentileri baskı oluşturuyor
ABD dolarının küresel ölçekte güç kazanması, dolar üzerinden fiyatlanan altının diğer para birimlerini kullanan yatırımcılar için maliyetini artırarak talebi baskılayan bir diğer önemli unsur oldu. Tastylive Küresel Makro Başkanı Ilya Spivak piyasadaki mevcut durumu değerlendirirken, altın üzerindeki bu yoğun baskının ana aktörleri olarak Fed'in para politikası rotasındaki değişimleri, tahvil faizlerindeki tırmanışı ve doların sergilediği güçlü duruşu işaret etti. CME FedWatch verileri de bu analizi doğrular nitelikte; zira piyasalar şu anda Fed'in aralık ayına kadar yeni bir faiz artırımına gitme ihtimalini yüzde 70'in üzerinde fiyatlıyor. Geleneksel olarak enflasyona karşı bir güvenli liman kabul edilen altın, getiri sunmayan bir varlık olması sebebiyle bu yüksek faiz ortamında ciddi bir dirençle karşılaşıyor. Gözler şimdi Fed'in gelecekteki adımlarına dair ipuçları barındıran ve çarşamba günü açıklanacak olan mayıs ayı Tüketici Fiyat Endeksi ile perşembe günü yayımlanacak Üretici Fiyat Endeksi verilerine çevrilmiş durumda.
Teknik seviyelerde kritik uyarılar ve Standard Chartered'ın analizi
Altın fiyatlarının, şubat sonunda patlak veren İran savaşından önceki seviyelerinin yaklaşık beşte biri kadar altında işlem görmesi ve kurumsal yatırımcıların radarındaki en temel göstergelerden biri olan 200 günlük hareketli ortalamanın altına sarkması, piyasalarda ek satış dalgalarını beraberinde getirdi. Bu kritik teknik kırılmanın ardından Standard Chartered'dan yatırımcıları tedirgin edecek bir uyarı geldi.
Standard Chartered Küresel Emtia Araştırmaları Başkanı Suki Cooper, faiz artışı ihtimallerinin güçlenmesiyle birlikte kısa vadede fiyat hareketliliklerinin çok daha kırılgan bir yapıya bürünmesini beklediklerini vurguladı. Altın destekli borsa yatırım ürünlerinde zarara geçen pozisyonların artması halinde değerli metalin aşağı yönlü risklere karşı çok daha savunmasız kalacağını belirten Cooper, bir sonraki kritik teknik destek seviyesinin ons başına 4.100 dolar civarında olduğunu ifade etti.
Uzmanlar teknik görünümde düşüşün 4.107 dolara kadar derinleşebileceği, aşağı yönlü hareketin devamında ise 4.079-4.107 dolar aralığının öne çıkacağı konusunda hemfikir. Olası bir yukarı yönlü harekette 4.199 doların önemli bir direnç olduğu ve bu barajın aşılmasıyla 4.228 ile 4.246 dolar aralığının yeniden test edilebileceği öngörülüyor. Öte yandan, küresel fiziki talep tarafında da dikkat çekici bölgesel ayrışmalar yaşanıyor; Hindistan pazarında talebin zayıf seyrettiği gözlemlenirken, Çin'in ons başına 10 doların altındaki istikrarlı yerel prim uygulamasıyla talep bazında piyasadan olumlu yönde ayrıştığı belirtiliyor.
Banka özetle şunu söylüyor: Altın fiyatları halihazırda kritik bir eşik olan 200 günlük hareketli ortalamanın altına inerek zaten büyük bir darbe aldı. Bu kırılma, piyasayı yönlendiren büyük kurumsal yatırımcıların algoritmik olarak otomatik satış yapmasına neden oldu. Asıl büyük tehlike ise altın destekli borsa yatırım ürünlerinde, yani fonlarda parası olan yatırımcıların pozisyonlarının zarara geçmeye başlamasıyla ortaya çıkıyor. Eğer fiyatlar bu seviyelerde kalır veya biraz daha geri çekilirse, bu fonlardaki yatırımcılar daha fazla kayıp yaşamamak için paniğe kapılıp ellerindeki altını zararına satmaya başlayacaklar.
İşte bankanın "korkutan" uyarısı tam olarak bu kırılma anında devreye giriyor. Kurumsal yatırımcıların başlattığı satış baskısının üzerine bir de fonların ve bireysel yatırımcıların panik halinde yapacağı bu zararına satış dalgası eklenirse, fiyatlardaki düşüş bir kartopu gibi büyüyecek. Bu durum, altını mevcut seviyelerinden çok daha sert ve hızlı bir şekilde aşağı çekecek. Kısacası Standard Chartered; mevcut düşüşün sadece bir başlangıç olabileceğini, eğer yatırımcılar zararlarını durdurmak için kitlesel satışa geçerse asıl büyük ve kontrolsüz çöküşün o zaman yaşanacağını öngörüyor.
