Obama"nın Ortadoğu gezisi: Yarım elma, gönül alma

Bu haftanın en önemli gelişmelerinden biri ABD Başkanı Barak Obama"nın Ortadoğu gezisi ve İsrail"in Mavi Marmara baskını konusunda Türkiye"den özür dilemesiydi; ancak iki konuda da birbiriyle çelişen yorumlar mevcut.

Öncelikle İsrail Başbakanı Netenyahu"nun dilediği özür Türkiye"de "diplomatik bir zafer" olarak karşılandı. Ancak aşırı sağcıların bir kısmı İsrail Dışişleri Bakanlığı internet sitesinde İbranice yapılan açıklamada özre dair bir ifade olmadığını, büyükelçi atanması ve İsrailli askerlere karşı başlatılan hukuki mücadeleden vazgeçilmesi konusunda da gerçekçi bilgi verilmediğini iddia ediyor. Bu süreçte Lieberman ve destekçileri etkili söylemler kullanıyor.

İsrail aşırı sağının bu süreci iç politikada kullanmaya çalışacağı kesin. Ancak analizlerin bir kısmı her ne pahasına olursa olsun artık İsrail"in tıpkı ABD gibi kendi iç sorunlarıyla başa çıkması gerektiğini söylüyor. Zaten mevcut durumda bölgede İsrail"in güvenliğini tehdit eden ciddi bir şey yok. Bölge kendi kendiyle mücadele ediyor. İran bile ambargoyla dengelenmiş durumda.

İsrail bu özrü dileyerek ABD"nin Türkiye-İsrail ilişkisindeki yaptırım gücünü teyit etmiş oldu. İç kamuoyu bu konuda farklı düşünse de...

Öte yandan Obama"nın ikinci başkanlık döneminin ilk gezisine İsrail"den başlaması İsrail aşırı sağını sevindiren bir olay. Çünkü İsrail 2009"da Kahire"de yaptığı konuşmadan ötürü Obama"yı yüzünü Araplara dönmekle suçladı ve ona gücendi. Bugün ise "İsrail ile araya mesafe koydu; ama Araplarla ve Müslümanlarla süreci yürütemeyeceğini anladı" deniliyor Obama için. Hatta İsrailli meşhur sağcı akademisyen Prof. Barry Rubin de PJMedia.com"da aynen bu şekilde yazmış.

Obama"nın İsrail ziyaretinden çıkan en somut sonuç İsrail"in Türkiye"den özür dilemesi oldu. Onun dışında bu ziyaretten Filistin barış sürecine ilişkin olarak ne somut, ne de motive edici bir sonucun çıktığı gözükmüyor. Sadece kongreden geçecek 147 milyon dolarlık yardım var şu an ortada, Filistin"in yeniden yapılandırılması için. Bununla birlikte Obama, demokratik bir seçimle iktidar olan Hamas"ı çözüm istememekle suçlamayı sürdürdü.

Özetle bu ziyaret Obama"nın ABD içindeki yoğun baskılara, lobilere karşı koyamadığını ve bölgesel sorunlar karşısında İsrail"den asla vazgeçmeyeceğini göstermiş oldu. İsrail halkına ise "yarım elma, gönül alma" mesajını verdi.