Türk akademisyenlerden işitsel algı gelişimi aleti
04:00, 02/02/2025, Pazar
Yeni Şafak
Arşiv.
Afyon Kocatepe Üniversitesi bünyesindeki Zafer Teknopark’ta Türk akademisyenler, mühendisler ve psikologlar tarafından geliştirilen işitsel algı sistemi yazılımı dünyada ses getirdi. “Neurosound” adlı program; gecikmiş konuşma, dikkat ve öğrenme sorunları, motor becerilerde zayıflık, okuma güçlüğü çekme, öfke kontrolü gibi pek çok problemin çözümünde destek hizmeti sunuyor.
Afyon Kocatepe Üniversitesi öğretim üyeleri Prof.Dr. Yusuf Karaca ve Prof.Dr. Tuğrul Kandemir tarafından kurulan program, eğitimdeki başarıyı arttırıyor ve psikolojik olarak ta pek çok problemin çözümünde etkin. Eğitimciler ve psikologlar tarafından tercih edilen programın detaylarını Karaca’dan öğrenirken öte yandan kullanan ailelerin fikirlerine de kulak verdik.
Öncelikle bu projenin çıkış noktasını öğrenmek isterim.
2014 yılında dikkat eksikliği ve öğrenme güçlüğü yaşayan çocukların iyileştirilmesi için araştırma yapmak üzere Kanada’ya gitmemiz projenin çıkış noktası oldu. Kanada’da geliştirilen bir uygulama üzerinde çalışmaya başladık. 2018 Yılında Afyon Kocatepe Üniversitesi bünyesinde Zafer Teknoparkın kurulması ile çalışmaları buraya taşıdık. Afyon Kocatepe Üniversitesi Biyomedikal Mühendisliği öğretim elemanı Doç. Dr. Uğur Fidan ve ekibinin de projeye dahil olması neticesinde yerli ve milli işitsel algı cihazı geliştirme projesi gerçekleştirildi.
Zafer Teknopark nasıl bir organizasyon ve böylesine büyük bir buluş için Zafer Teknopark ilk kez mi ev sahipliği yapıyor?
Türkiye’de teknoparklar genellikle üniversite bünyesinde kanun ile kurulmuş ve Sanayi Bakanlığına bağlı, ar-ge yapan kuruluşları bünyesinde barındıran ve desteklenen yapılardır. Zafer Teknopark bünyesinde 30 dan fazla şirket ar-ge çalışmalarını yürütmektedir. Bu ar-ge çalışmaları sonucunda bilişsel gelişim alanında Türkiye’de geliştirilen başarılı ilk proje olan Neurosound hayata geçti.
Bir buluş olan Neurosound’u hangi ülkeler kullanıyor?
Türkiye’de 50 den fazla ilde 162 merkezde Psikiyatri, Psikoloji, Çocuk Gelişimi ve Eğitim alanında uzmanlar kullanıyor. Yurtdışında ise İngiltere, Kazakistan, Katar, Azerbaycan, Kosova ve Kuzey Makedonya’da kullanırken çok yakında bir çok ülkede de kullanılmaya başlayacak.
Klasik müzikle sistem işliyor
Bu nasıl bir program ve nasıl kullanılıyor?
Bu cihaz işlenmiş sesleri kullanıyor. İşlemek için klasik müzik kullanır. Bunun nedeni klasik müzik içerisinde bol miktarda yüksek frekanslı sesler bulunmasından dolayı. Neurosound cihazı bu sesleri 11 farklı şekilde işler örneğin sağ ve sol kulağa farklı seviyelerde ses verebilir. Sesi dört farklı düzeyde filtreler. Frekans düzenlemeleri yapar. Aynı anda hem kemikten hem kulaktan hava yolu ile ses iletir. Mikrofon ile kişiye filtrelenmiş kendi sesini dinletir. Filtrelenmiş anne sesi dinletir vb. işlemlerle ses üzerinden nöral sistemi farklı şekillerde uyarır. İşlenmiş ses yoluyla nöral sistemin uyarılmasının temel nedeni kulak ile nöral sistemin çok güçlü bağlantılara sahip olmasından kaynaklanır.
Öncelikle program uygulanacak çocuk veya yetişkine bazı testler yapılarak profil belirlenir. Sonra buna göre bir dinleti protokolü oluşturulur. Program alan kişi mümkünse haftada beş gün uzman ile yüz yüze günde bir saat dinleti seanslarını alır. Dinleti seansları esnasında ayrıca çocuğa duyusal, bilişsel ve akademik gelişime yönelik destekleyici uygulamalar yapılabilir. Eğer çocuğun her gün uzman ile yüz yüze çalışma imkanı yok ise bu durumda program alan kişi günlük dinleti seanslarını haftada beş gün evinden alabilir ancak haftada en az bir defa uzman ile yüz yüze görüşmek suretiyle sürecin değerlendirmesi yapılır.
Bu sistem eğitimdeki başarıyı nasıl arttırıyor?
Sistem temelde nöral sistemin ses ile uyarılması üzerine kurulmuştur sistemde ayrıca bir çok gelişimsel program ve içerik vardır. Öncelikle Neurosound sistemi nöral sistem üzerinde güçlü bir uyarım yaparak önemli gelişme sağlar. Bunun yanında ayrıca tamamlayıcı programlar kullanılır. Sistem bir çocuğun gelişimsel alanlarını bir bütün olarak görür ve buna göre program uygular çünkü bir çocukta herhangi bir alanda olabilecek bir sorun diğer alanları da doğrudan etkileyecektir. Örneğin bir çocukta dikkat ve odaklanma sorunu varsa bu çocuğun sorunlarını en temelden çözmeye çalışır çünkü bu çocukta aynı zamanda duyusal, bilişsel, psikolojik ve akademik sorunlar da olma durumu olabilir.
Yaşlılıkta zihin sağlığı
Bu sistemin ar-ge si bitti mi devam ediyorsa bir sonraki ulaşılmak istenen seviye nedir?
Neurosound sisteminin ar-ge si bitmedi. Mevcut sistemde ses frekansları yoluyla nöral sistemin uyarımı ve işlenmesi sağlanmıştır. Bu deneyimden yola çıkarak eğitim teknolojileri alanında çalışmalarımız devam etmektedir. Hali hazırda bir yıldır yapay zeka temelli bir proje üzerinde çalışmalar devam etmekte. Öğrencilerin bireysel başarısını ve motivasyonu artıran, bilişsel becerilerini geliştiren projenin koçluk modülü çok yakında kullanıma açılacak. Üzerinde çalışmaya başladığımız diğer bir proje ise yaşlılıkta zihin sağlığı ve buna bağlı hastalıkların önlenmesi üzerine çalışmalardır. Ulaşmak istediğimiz seviye çocukluktan itibaren her yaştaki bireylerin zihin sağlığı alanındaki problemleri kalıcı bir şekilde çözümünü sağlamaktır.
Hayat
Çocukların okuma sevgisini artırmak derdindeyiz
Sitemizde paylaştığınız yorumlar, diğer kullanıcılar için değerli bir kaynaktır. Lütfen farklı görüşlere ve diğer kullanıcılara saygılı olun. Kaba, saldırgan, aşağılayıcı veya ayrımcı ifadeler kullanmaktan kaçının.